ZAVRŠEN XII “ETNO-KAMP DR ZLATA MARJANOVIĆ – KOLAŠIN”
Od terenskog istraživanja do digitalnog dokumenta
Kolašin, Žabljak, Pljevlja, 13. 8. 2026.
Sa istraživanja u Hoćevini
Od 1. do 12. avgusta 2026. godine održana je XII Međunarodna istraživačka stanica plesno-muzičkog nasljeđa „Etno-kamp dr Zlata Marjanović – Kolašin“.
Kamp je okupio eksperte, studente i učenike iz oblasti etnokoreologije, etnomuzikologije, antropologije i menadžmenta u kulturi, iz Crne Gore i inostranstva. Pod mentorskim vođstvom MA etnomuzikologije Marte Đačić, ovogodišnji program fokusirao se na sjeverni region Crne Gore — povezujući terenski istraživački rad, stručna predavanja, praktične radionice i savremene metode dokumentovanja kulturne baštine.
Terenska istraživanja: Od Durmitora do Pljevalja (1–6. avgust)
Učesnici su tokom prvog dijela kampa boravili na području Žabljaka i Pljevalja, fokusirajući se na neposredan kontakt sa ljudima koji praktikuju vještinu igranja i pjevanja, ili je pamte iz mladosti.
Žabljak: U selu Podgora organizovan je susret po ugledu na nekadašnje igranke:
Pljevlja: Realizovane su studijske posjete Zavičajnom muzeju, Gradskom tamburaškom orkestru i pjevačkoj grupi „Hoćevina“:
Stručni rad i radionice u Kolašinu (6–12. avgust)
Nakon terenskog rada vezanog za selo Trebaljevo, program u Kolašinu obuhvatio je predavanja i radionice posvećene analizi, prenošenju i arhiviranju građe:
- Etnokoreologija i etnomuzikologija: Tamara Janković (Koreografija); Igor Popov, Davor Sedlarević i Marta Đačić (Radionice pjevanja i tradicionalnih igara); Nikola Zekić (Privatni audio snimci kao zanemaren izvor informacija u etnomuzikologiji); Ivan Peković (Harmonika u crnogorskoj narodnoj muzici – iskustva i potencijali);
- Materijalna kultura: Andrija Mujović (Tekstilna radinost u Crnoj Gori) i Nikolina Jovanović (Nastanak crnogorske kape – hronologija muških oglavlja na teritoriji Crne Gore).
- Digitalizacija arhive: Miloš Đačić razvio je aplikaciju za arhiviranje koja zamjenjuje klasične kartone u Wordu — omogućavajući brži unos, pretragu starih snimaka i njihovo geolociranje na onlajn mapama.
Monografija “Ples sjećanja. Od zaborava do kulturnog dobra. Tradicionalne igre kolašinskog kraja”
U okviru programa promovisana je kapitalna monografija „Ples sjećanja: Od zaborava do kulturnog dobra. Tradicionalne igre kolašinskog kraja“ autora Davora Sedlarevića, uz arhivsku građu Branislava Jeknića u izdanju JU Centar za kulturu Kolašin (2026).
Radi se o dvojojezičnom izdanju (sa prevodom na engleski koji potpisuje Nikolina Čanović) nastalom na osnovu višegodišnjih terenskih i arhivskih istraživanja. Knjiga obrađuje proces naučne analize, revitalizacije i reinterpretacije igara kolašinskog kraja čiji je nosilac KUD „Mijat Mašković“.
Posebna inovativnost izdanja su QR kodovi koji čitaocima omogućavaju direktan pristup video-uputstvima za učenje 14 tradicionalnih plesova, uz prateće analize, notne zapise, tekstove pjesama i fotografije.
Izdavanje publikacije podržalo je Ministarstvo kulture i medija Crne Gore kroz Program zaštite i očuvanja kulturnih dobara. Na promociji su govorili Bojan Peko Minić, Nikolina Čanović i Davor Sedlarević.
Radionice: od nauke do zabave
Tokom plesnih (igračkih) i vokalnih radionica obrađene su razne regije Balkana, a polaznici su uvijek u obavezi da nauče i po jednu igru i pjesmu iz Crne Gore. Na kraju kampa održano je tradicionalno takmičenje u pjevanju pjesme “Oj, Jovane, oko sokolovo” čiji princip izvođenja u Kolašinu bilježi Miodrag Vasiljević 50-ih godina XX vijeka. Naime, cilj je što više puta ponoviti određenu frazu, bez uzimanja vazduha.
Za sve kampere, kao i za građane, lokalni bend Šendon održao je nezaboravan koncert, što je već postala svojevrsna tradicija na Etno-kampu.
Video prilog sa istraživanja možete pogledati na linku https://www.youtube.com/watch?v=hLA4HD3tO7Y
Zahvalnost i podrška
Organizatori su izrazili zahvalnost WBA festivalu na inicijativi za istraživanje žabljačkog kraja, Zavičajnom muzeju u Pljevljima, kao i pojedincima koji su pomogli na terenu: Rajki i Kosi Popović, Rajku Čepiću i Emiru Prekiću.
Projekat su podržali Ministarstvo kulture i medija Crne Gore (kroz konkurs „Razvoj kulture na sjeveru“), JU Centar za kulturu Kolašin, Opština Kolašin, KUD „Mijat Mašković“, NVU CIRTIP i WBA festival.
