Srijeda, 13. децембар 2023.

Cetinje

Ženska pjevačka grupa „Đude“ pri KUD-u „Mijat Mašković“ nastupila je na otvaranju Promocije publikacije “20 godina Konvencije o zaštiti nematerijalne kulturne baštine“ koja je održana u Vladinom domu na Cetinju.

KUD „Mijat Mašković“ ima status nosioca Nematerijalnog kulturnog dobra od lokalnog značaja „Tradicionalne igre kolašinskog kraja“ od 2016. godine. Rješenjem Uprave za kulturna dobra Crne Gore tada je zaštićeno 14 igara koje su izvođene samo uz pratnju pjesme ili ritma koraka („šutke“).

To je jedinstven primjer čak i na globalnom nivou da je odjednom zaštičeno čak 14 elemenata. Pod zaštitom su tradicionalni plesovi (igre): šećer, šibljika, Što drijemaš jadna, kaloper, đidije, Dobro veče, gospo, maglica, sitan tanac, Oj Jovo, Jovo, leše gora, Glas se čuje u glavici, Stambol, U Vukića Brankovića i trusa.

The post “ĐUDE” NA PROMOCIJI PUBLIKACIJE “2O GODINA KONVENCIJE O ZAŠTITI NEMATERIJALNE KULTURNE BAŠTINE” first appeared on CIRTIP.

Ponedjeljak 7. 08. 2023.

Kolašin

Deveta Međunarodna studijska istraživačka stanica „Etno-kamp Kolašin“ uspješno je realizovana uz učešće profesora, studenata, učenika i hobista iz raznih krajeva Balkana. Raznovrstan ovogodišnji program u potpunosti je opravdao epitet Kolašina kao crnogorske „etno-prijestonice“. Na samom početku učesnike je pozdravio predsjednik opštine Kolašin Vladimir Martinović koji je potencirao važnost naučno-istraživačkog karaktera kampa i značaj koji on ima za cjelokupno nasljeđe, dodajući da je Kolašin uveliko prepoznat kao sjajna baza za razvoj etnomuzikologije i etnokoreologije u Crnoj Gori.

Radionice crnogorskog kola

Polaznici su proteklih dana imali priliku da uče igre i pjesme od eminentnih predavača i to: crnogorske igre od specijaliste Davora Sedlarevića, makedonske od studentkinje Martine Trajkovske i sandžačke od profesora Predraga Šušića koji je bio i mentor kampa. Radionice tradicionalnog pjevanja vodila je MA Maja Radivojević.

MA Maja Radivojević

Terenska istraživanja bila su posvećena gradskom nasljeđu Kolašina, a dio aktivnosti usmjeren na formiranje KEFA (Kolašinski elektronski folklorni arhiv) i podrazumijevao je obradu dijela snimaka sa prethodnih istraživanja za šta su bili zaduženi studenti i učenici.  Građani Kolašina kao i turisti mogli su da prate radionice na otvorenom i upoznaju se sa savremenom plesno-muzičkom metodologijom. Pritom, mogli su i da čuju zvukove tradicionalnih instrumenata gajdi, kavala, svirale, tambure i duduka.

Novo Minić i Aleksandra Drljević, polaznici Etno-kampa

Sve radionice bile su potpuno besplatne i privukle su veliki broj polaznika, te su prema riječima organizatora i najposjećenije otkako se kamp održava. „Naročito nas raduje čijenica da su radionice počeli da posjećuju i učesnici iz drugih opština i koriste rijetku priliku da uče igre i pjesme po savremenim standardima. Takođe, moto kampa „Kolašin: mjesto susreta nasljeđâ“ više  nije potrebno pojašnjavati“, kazao je organizator Davor Sedlarević.

Sa terenskog istraživanja

Martina Trajkovska, studentkinja igre iz Štipa, istakla je važnost umrežavanja istraživača i izvođača, ne zaboravivši da doda da je očarana prirodnim ljepotama Kolašina. Ona je i preporučila svim zainteresovanima da iskoriste šansu za usavršavanje koja im se pruža u Kolašinu jer je vrlo malo ovakvih naučno-istraživačkih skupova koji su potpuno besplatni, već su kotizacije značajno visoke.

Orkestar Etno-kampa

Veliku pažnju izazvala su i predavanja. Tako je MA Nikola Zekić govorio o pločama na 78 obrtaja, MA Marko Gošović o novoj formi estetskog doživljaja kroz zvuk građevina, a MA Jelena Đukanović dala je detaljan osvrt na nedoumice i zloupotrebe koje se dešavaju kroz korišćenje savremene tehnologije u interpretaciji kulturne baštine.

MA Nikola Zekić

MA Marko Gošović

Mr Jelena Đukanović

Luka Kosanović, student master studija na FMU u Beogradu, predstavio je sviranje na tradicionalnim duvačkim instrumentima, a Tamara Ljesar, diplomirani dramski i audiovizuelni umjetnik, osvrnula se na umjetnički rad sa osobama sa poremećajima iz spektra autizma.

Luka Kosanović

Tamara Ljesar

Etno-kamp finansijski su podržali Ministarstvo kulture i medija, Opština Kolašin, JU Centar za kulturu Kolašin, NVU CIRTIP i članovi KUD-a „Mijat Mašković“.

The post ZAVRŠEN DEVETI ETNO-KAMP KOLAŠIN first appeared on CIRTIP.

Kolašin

Priča o Ženskoj pjevačkoj grupi „Đude“ iz Kolašina „Survival – Voices of Hills“ (Opstajanje – Glasovi Brda) odlukom žirija Dana evropskog nasljeđa, Savjeta Evrope i Evropske komisije uvrštena je među jedanaest pobjednika na Konkursu za dodjelu Granta za najbolju evropsku priču o nasljeđu u 2022. godini. Priča govori o putu kojim su djevojke iz Kolašina prošle u želji da očuvaju stari, arhaični način a cappella pjevanja sa povremenim sazvukom sekunde, kome je u Crnoj Gori prijetilo potpuno nestajanje. Napisao ju je Davor Sedlarević, a organizatori su prepoznali originalnost projekta i odobrili sredstva kojim će se pospješiti očuvanje ove neobične vještine.

ŽPG “Đude”

Dani evropske baštine (EHD) su najvidljiviji participativni kulturni događaj koji dijeli evropsko stanovništvo. Više od 70 000 događaja organizovanih svake godine u 50 evropskih država potpisnica Evropske konvencije o kulturi privlače do 30 miliona posjetilaca. EHD, kao zajednička akcija Savjeta Evrope i Evropske Unije, predstavljaju jedinstven primjer građanske inicijative koju organizuju i dijele milioni evropskih građana. Svaki EHD događaj i svaki posjetilac tih događaja predstavljaju unikatnu  evropsku priču. Događaji se organizuju u cilju proslave zajedničkog nasljeđa, omogućavanja pristupa svima, stvaranja prilika za međugeneracijske razmjene i jačaju zajednice uključene u njih. Upravo su „Đude“ potvrdile mjesto Kolašina i Crne Gore u evropskoj porodici naroda, dokazale vrijednost našeg starijeg muzičkog nasljeđa i velike mogućnosti malih lokalnih zajednica kada se ujedine i prepoznaju sopstvenu posebnost.

ŽPG “Đude” na nastupu u Rovcima 2021.

Savjet Evrope, Evropska Unija i Nacionalni koordinatori EHD odlučili su da raspišu Poziv za priče o Danima evropske baštine, a Inicijativa je imala cilj da istakne priče povezane sa EHD događajima i da omogući pojedincima i organizacijama da podijele svoju priču.

Inicijativa identifikuje evropsku dimenziju raznih lokalnih nasljeđa i rada na njima koji preduzimaju zajednice u Evropi. To se odnosi na prošle ili postojeće „priče” o evropskom nasljeđu koje zajednice žele da podijele i, u drugoj fazi, potencijalno se razviju u konkretan projekat za dalji doprinos svojim zajednicama. Dani evropskih priča o nasljeđu lansirani su kao jedna od ključnih inicijativa u okviru Evropske godine kulturnog nasljeđa (EICH)  i to pod dva slogana: „Umjetnost dijeljenja“ i „Naše nasljeđe: Gdje se prošlost susreće sa budućnošću“. Ministarstvo kulture Crne Gore koordinira tu Inicijativu od 2008. godine.

Prethodnih godina pjevačka grupa je učestvovala u nekoliko obilježavanja Dana evropskog nasljeđa i to u projektima “Tragom starih audio zapisa sa Blatine” , “Pjevačka grupa “Đude” – eho predaka” (različiti tipovi pjevanja u Crnoj Gori), „Tri žene kao prenosioci nasljeđa“, „Dan obojen nasljeđem“ (za osobe ometene u razvoju) i td.

U nagrađenoj storiji, između ostalog, navodi se: „Đude jesu Evropa. Đude su kontinuitet. One su dokaz da žene u jednoj tradicionalnoj kulturi imaju vrlo važno mjesto i da su svjesne toga, a šta je to nego evropska dimenzija!? Ovaj primjer će uticati na hrabrost ostalih malih zajednica u Evropi da vjeruju u sebe i svoje snove i da ništa nije zauvijek izgubljeno. Bez obzira na veličinu naroda, na rodnu pripadnost ili arhaičnost, Evropa je jedna kulturna adresa sa mnoštvom malih stanica koje je čine specifičnom. Desetak djevojaka je promijenilo muzičku istoriju jednog naroda – pratite njihov primjer! Bez ženske pjevačke grupe „Đude“ arhaično dvoglasno pjevanje u Crnoj Gori bilo bi zauvijek izgubljeno. Ovako, ono ostaje ravnopravan dio evropske kulture i obogaćuje je svojom ruralnošću podsjećajući na postojanje različitih muzičkih sistema i pravila u mikrozajednicama Starog Kontinenta. Nakon „Đuda“, da li će doći neke nove „Đude“? Da li je misija ispunjena?“

Na linku Opstajanje – Glasovi Brda – Đude Kolašin možete pročitati cijelu priču, a na linku Nagrađene evropske priče vidjeti sve pobjednike.

Đude na EHD-u tokom pandemije koronavirusa

Ove godine, „Đude“ su na savršen način povezale prošlost i i budućnost. Prikupile su  muzička svjedočanstva koja daju uvid u to kako zajednice razumiju evropsku dimenziju lokalnog nasleđa. Još jedna važna činjenica jeste i potvrda uloge žene u očuvanju, interpretaciji i osavremenjavanju nasljeđa. Projekat će implementirati NVU CIRTIP, biće organizovane besplatne radionice pjevanja u Kolašinu tokom ljeta, predavanja međunarodnih eksperata, snimanje pjesama i promotivnog kratkog spota sa motivima kolašinske prirode, a dodatnu podršku pružiće Opština Kolašin, JU Centar za kulturu Kolašin, KUD „Mijat Mašković“ i partneri Nacionalni park Biogradska Gora, Ski-centar Kolašin 1600 i Turistička organizacija Kolašina. Posebnu zahvalnost „Đude“ izražavaju Ministarstvu kulture Crne Gore i Jeleni Sekulović, kao i Tijani Rakočević, Višnji Živković, Damjani Bulatović, Milosavi Bulatović, Zlati Marjanović i Vesni Karin.

The post ĐUDE – NAGRAĐENA EVROPSKA PRIČA first appeared on CIRTIP.

Колашин

На отварању сезоне у Националном парку „Биоградска гора“ које је уприличено 29. априла 2022. године, Женска пјевачка група „Ђуде“ извела је краћи концерт на ком су презентоване традиционалне пјесме забиљежене у сјеверном дијелу Црне Горе. О пјесмама и особеностима архаичног пјевања говорио је руководилац групе Давор Седларевић.

Присутне су поздравили директор ЈП Национални паркови Црне Горе Александар Булатовић и директорица Националног парка „Биоградска гора“ Марија Дуловић.

 

 

ЂУДЕ – Фото: Марија Влаховић

Истакнуто је да ће се сарадња између КУД-а „Мијат Машковић“ и Националног парка наставити у циљу побољшања културних сегмената у туристичкој понуди.

 

Видео прилог са манифестације можете погледати на следећем линку Отварање сезоне 2022. на Биоградској гори

Насловна фотографија: Мићо Балтић

The post ЂУДЕ НА ОТВАРАЊУ СЕЗОНЕ У НП БИОГРАДСКА ГОРА first appeared on CIRTIP.

ЖПГ „Ђуде“ на Тргу борца

Давор Седларевић и Нађа Јекнић причали су о разноразним темама, од начина истраживања насљеђа, прве награде на фестивалу у Пољској, па до тога како се традиционална музика позиционира на скали интересовања код младих. Женска пјевачка група „Ђуде“ КУД-а „Мијат Машковић” представила са пјесмама колашинског краја Три ђевојке друговале и Добро дошли, кићени сватови.
Комплетан прилог можете погледати на следећем линку:

https://www.youtube.com/watch?v=IItA-CQvlKs

The post СНИМАЊЕ ЕМИСИЈЕ „НВО СЕКТОР“ – РТЦГ (6. ЈУЛ 2020.) first appeared on CIRTIP.